1990
Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
◄ | 19. Jh. | 20. Jahrhundert | 21. Jh.
◄ | 1960er | 1970er | 1980er | 1990er | 2000er | 2010er
◄◄ | ◄ | 1986 | 1987 | 1988 | 1989 | 1990 | 1991 | 1992 | 1993 | 1994 | ► | ►►
| 1990 | |
|---|---|
Dytschland wird widerverainigt. |
| 1990 in andere Kaländer | |
|---|---|
| Ab urbe condita | 2743 |
| Armenische Kaländer | 1438–1439 |
| Ethiopische Kaländer | 1982–1983 |
| Buddhistische Kaländer | 2534 |
| Chinesische Kaländer | |
| – Ära | 4686–4687 oder 4626–4627 |
| – 60-Joor-Züklus |
Erde-Schlange (己巳, 6)– |
| Hebräische Kaländer | 5750–5751 |
| Islamische Kaländer | 1410–1411 |
| Thai-Solar-Kaländer | 2533 |
Inhaltsverzeichnis
Was isch bassiert?[ändere | Quälltäxt bearbeite]
- 1. Jänner: Dr Arnold Koller wird Bundespresidänt vu dr Schwyz.
- 20. Juni: D Aschtronome David H. Levy un Henry E. Holt entdecke dr Aschteroid (5261) Eureka.
- 22. Augschte: Dr Aschtronom Mark R. Showalter entdeckt dr Pan, e Mond vum Saturn.
- 7. Jänner: Dr Schief Durm vu Pisa wird us Sicherhaitsgrind fir Bsuecher gsperrt, wel sich dr Durm no mee gnagt het. D Sanierigsarbete gehn bis zum 15. Dezämber 2001.
- 2. Februar: In ere Barlemäntsred stellt dr sidafrikanisch Bresidänt Frederik Willem de Klerk umfassendi Reforme in Uussicht. Unter anderem wäre di bode verbottene Barteie African National Congress un Pan Africanist Congress wider zuegloo un Yyschränkige vu dr Prässefreihait un dr Uusnahmezuestand ufgehobe. Am 11. Februar wird dr Mänscherächtsaktivischt un Fierer vum African National Congress, Nelson Mandela, no iber 27 Johr im Gfängnis us dr Haft entloo.
- 11. Merz: Litaue verchindet d Unabhägigkait vu dr Sowjetunion.
- 21. Merz: Namibia wird as unabhängig. Sidafrika git d Dreihandverwaltig, wun em scho anne 1966 vu dr UNO entzoge woren isch, ändgiltig ab.
- 25. Merz: Im Schwyzer Kanton Appezell Innerrhode wird per Aaornig vum Oberschte Gricht vu dr Aidgnosseschaft s aktiv un passiv Frauestimmrächt yygfiert, des fiert zue Protescht vu dr (männlige) Stimmburger.
- 24. April: S Hubble-Weltruumteleskop wird in s Wältall brocht.
- 19. Juni: Frankrych, Dytschland, Belgie, d Niderlande un Luxeburg veryybare z Schengen dr vollständig Wägfall vu dr Persone-Gränzkontrolle zwische ihre Staate zum 1. Jänner 1992.
- 8. Juli: Dytschland wird dur e 1:0-Siig gege Argentinie im Final vu dr Fueßball-Wältmaischterschaft z Italie zum dritte Mol Fueßball-Wältmaischter.
- 2. Augschte: Irakischi Druppe marschiere z Kuwait yy. Am 6. Augschte verhängge di Verainte Natione mit dr Resolution 661 Wirtschaftssanktione gege dr Irak. Dr UN-Sicherheitsrot erklert d Annexion am 9. Augschte fir uugiltig un forderet dr sofortig Abzug vu dr irakischen Armee. Am 11. Novämber verabschidet dr Sicherhaitsrot d Resolution 678, wu dr Ruckzug bis zum 15. Jänner 1991 gforderet wird.
- 23. Augschte: D DDR-Volkschammere z Berlin (Oscht) bschließt mit 294 zue 62 Stimme (bi zwoo Enthaltige) dr Byydritt vu dr DDR zue dr Bundesrepublik Dytschland no Artikel 23 vum Grundgsetz zum 3. Oktober.
- 18. Septämber: Liechtestaan wird Mitglid bi dr Verainte Natione.
- 23. Septämber: In dr Schwyz wird e Volksinitiative fir e Moratorium zum Böu vu Atomchraftwärch aagnuu.
- 3. Oktober: Widerverainigung vu Dytschland: Di neie Länder uf em Biet vu dr DDR drätte dr Bundesrepublik Dytschland by. Dodermit lest dr 3. Oktober as Dag vu dr dytsche Ainhait dr 17. Juni as dytsche Nationalfyrtig ab.
- 12. Oktober: Dr CDU-Bolitiker Wolfgang Schäuble wird bin ere Wahlkampfveraastaltig nidergschosse. Dr Schäuble isch syterhär ab em dritte Bruschtwirbel glähmt un an dr Rollstuel bunde.
- 17. Oktober: Di erscht Version vu dr Internet Movie Database (IMDb) wird vereffetligt.
- 22. Oktober: Turkmenistan verchindet d Suveränitet vu dr ufgleste Sowjetunion.
- 25. Oktober: Kasachstan verchindet syni Suveränitet vu dr Sowjetunion.
- 27. Novämber: Dr Kanton Appezäll Innerrhode fiert as letsche Schwyzer Kanton s Frauestimmrächt yy - dur e Bschluss vum Bundesgricht un gege dr Wille vu dr Stimmburger.
- 9. Dezämber: Z Pole setzt sich dr Lech Wałęsa in dr Stichwahl um s Bresidäntenamt gege dr polnisch-kanadisch Gschäftsmann Stanisław Tymiński dure.
- 24. Dezämber: Belgie erkännt Pikardisch as Regionalsproch aa.
uf d Wält chuu[ändere | Quälltäxt bearbeite]
- 11. Jänner: Marco Schönbächler, Schwyzer Fueßballer
- 26. Jänner: Peter Sagan, slowakische Radrännfahrer
- 15. April: Emma Watson, britischi Schauspileri
- 26. April: Vaso Vasic, serbisch-schwyzerische Fueßballspiiler
- 11. Mai: Kilian Wenger, Schwyzer Schwinger
gstorbe[ändere | Quälltäxt bearbeite]
- 11. Februar: Helmut Bornefeld, dytsche Komponischt
- 13. Merz: Karl Münchinger, dytsche Dirigänt
- 31. Mai: Willy Spühler, Schwyzer Bolitiker un Bundesrot
- 16. Juni: Ruedi Walter, Schwyzer Volksschauspiler
- 18. Juli: Yun Bo-seon, sidkoreanische Bolitiker
- 26. Novämber: Ludwig von Moos, Schwyzer Bolitker un Bundesrot
- 14. Dezämber: Friedrich Dürrenmatt, Schwyzer Schriftsteller
Rund um di alemannische Dialäkt[ändere | Quälltäxt bearbeite]
- Oktober: 10. Arbeitstagung alemannischer Dialektologen: «Alemannisch in der Regio». Friburg im Brisgau