1978
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Rok 1978 / MCMLXXVIII
stulecia: XIX wiek ~ XX wiek ~ XXI wiek
dziesięciolecia: 1940–1949 • 1950–1959 • 1960–1969 • 1970–1979 • 1980–1989 • 1990–1999 • 2000–2009
lata: 1968 « 1973 « 1974 « 1975 « 1976 « 1977 « 1978 » 1979 » 1980 » 1981 » 1982 » 1983 » 1988
Wydarzenia w Polsce[edytuj | edytuj kod]
- 2 stycznia:
- Program I Polskiego Radia rozpoczął nadawanie audycji Cztery Pory Roku.
- uruchomiono produkcję w Browarze Leżajsk.
- 6 stycznia – kazanie prymasa Polski kardynała Stefana Wyszyńskiego, w którym zostały sformułowane główne postulaty Kościoła wobec państwa.
- 9 stycznia – II Krajowa Konferencja PZPR.
- 11 stycznia – powstało Towarzystwo Kursów Naukowych. Deklarację programową podpisało 58 osób, w tym 17 profesorów i 8 docentów.
- 22 stycznia – katastrofa autobusu w Osiecznicy; 15 osób zginęło, a 14 zostało rannych w zderzeniu autobusu rejsowego PKS z radziecką ciężarówką wojskową.
- 1 lutego – likwidacja Zespołu Filmowego Pryzmat.
- 5 lutego:
- odbyły się wybory do rad narodowych.
- w katastrofie kolejowej pod Ełkiem zginęło 5 osób, a 15 zostało rannych.
- 6 lutego – komunikat GUS-u o 1977 roku. Średnia płaca wyniosła 4384 zł.
- 12 lutego – milicja brutalnie rozpędziła, prowadzony w ramach Towarzystwa Kursów Naukowych wykład Adama Michnika w Krakowie.
- 13 lutego – odbyła się premiera filmu Akcja pod Arsenałem.
- 16 lutego – premiera serialu Znak orła.
- 23 lutego – w Katowicach powstał Komitet Założycielski Wolnych Związków Zawodowych Górnego Śląska.
- 26 lutego:
- odbył się pierwszy narciarski Bieg Gwarków.
- Telewizja Polska wyemitowała pierwszy odcinek serialu Noce i dnie.
- 14 marca – premiera filmu Pasja w reżyserii Stanisława Różewicza.
- 19 marca – podwyżka cen benzyny o 20%, średnio o 2 zł na litrze.
- 20 marca – kapitan Krystyna Chojnowska-Liskiewicz jako pierwsza w historii kobieta opłynęła samotnie kulę ziemską na jachcie „Mazurek”.
- 7 kwietnia – XX Zjazd ZLP w Katowicach. Jarosław Iwaszkiewicz wybrany ponownie prezesem związku.
- 15 kwietnia – złożono prochy Kazimierza Wierzyńskiego w Alei Zasłużonych na Warszawskim Cmentarzu Powązkowskim.
- 27 kwietnia – Edward Barszcz został prezydentem Krakowa.
- 29 kwietnia – powstał w Gdańsku Komitet Założycielski Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża. Organizatorami byli: Bogdan Borusewicz, Bogdan Lis, Alina Pieńkowska i Lech Wałęsa.
- 3 maja – została uruchomiona seryjna produkcja samochodu FSO Polonez.
- 10 maja – rzekome lądowanie UFO w Emilcinie.
- 10 czerwca – Grażyna Rabsztyn ustanowiła rekord Polski w biegu na 100 m ppł. wynikiem 12,48 s.
- 11 czerwca – otwarto jubileuszowe 50. Międzynarodowe Targi Poznańskie.
- 24 czerwca – urodziła się 35-milionowa obywatelka Polski.
- 27 czerwca – odbył się start rakiety Sojuz-30 z Mirosławem Hermaszewskim na pokładzie.
- 15 lipca – w Warszawie rozdano nagrody państwowe m.in. dla profesora Jana Białostockiego, profesora Stefana Kieniewicza, Gustawa Holoubka, Tadeusza Łomnickiego, Witolda Lutosławskiego.
- 19 lipca – dokonano oficjalnego otwarcia Ogrodu Fauny Polskiej w Bydgoszczy.
- 24 lipca – premiera filmu Wodzirej.
- 31 lipca – inauguracyjne posiedzenie Komitetu ds. Zagospodarowania Wisły z udziałem premiera Piotra Jaroszewicza.
- 1 sierpnia – w katastrofie kolejowej pod Brodami Warszawskimi zginęło 6 osób, a 98 zostało rannych.
- 15 sierpnia – powołano Związek Narodowy Katolików.
- 21 sierpnia:
- premiera filmu Nauka latania.
- Ryszard Podlas ustanowił rekord Polski w biegu na 400 m wynikiem 45,36 s.
- 30 sierpnia – para z NRD sterroryzowała i zmusiła przy pomocy pistoletu-zabawki załogę samolotu PLL LOT Tu-134, lecącego z Gdańska do Berlina Wschodniego, do wylądowania na zachodnioberlińskim lotnisku Tempelhof.
- 31 sierpnia – Rada Ministrów podjęła uchwałę w sprawie podwyższenia cen skupu mleka z dniem 1 września średnio o 0,5 zł za litr.
- 4 września – w Gdańsku Grand Prix podzielono dla „Pasji” Stanisława Różewicza i „Bez znieczulenia” Andrzeja Wajdy i „...Gdziekolwiek jesteś panie prezydencie...” Andrzeja Trzosa-Rastawieckiego na Festiwalu Filmów Fabularnych.
- 9 września – Kopalnia soli Wieliczka została wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.
- 12 września – premiera filmu ...Gdziekolwiek jesteś panie prezydencie...
- 13 września – drużyna piłkarska KKS Lech Poznań rozegrała swój pierwszy mecz w europejskich pucharach z MSV Duisburg na wyjeździe przegrywając 5:0.
- 15 września – otwarto Muzeum Karykatury w Warszawie.
- 16 września – odsłonięto pomnik Ignacego Jana Paderewskiego w Warszawie.
- 17 września:
- Telewizja Polska wyemitowała premierowy odcinek serialu Lalka.
- w Warszawie, sprinter Leszek Dunecki ustanowił rekord Polski w biegu na 200 m wynikiem 20,62 s.
- 21 września – premiera filmu Spirala.
- 23 września – dwudniowa wizyta prezydenta Francji Valérego Giscarda d’Estainga w Polsce.
- 28 września – kardynał Karol Wojtyła otworzył obecne Muzeum Katedralne im. Jana Pawła II na Wawelu.
- 1 października – Międzynarodowe Spotkania Teatru i Sztuki Otwartej we Wrocławiu.
- 6 października – odsłonięto Pomnik Żołnierza Polskiego w Katowicach.
- 13 października – przy ul. Głogowskiej w Poznaniu otwarto pierwszy sklep nocny, czynny od 21.00 do 06.00.
- 15 października – Marek Kotański założył w Głoskowie pierwsze centrum Monaru.
- 16 października – premiera komedii muzycznej Halo Szpicbródka, czyli ostatni występ króla kasiarzy.
- 26 października – Sejm PRL podjął uchwałę w sprawie wydania dzieł Jana Kochanowskiego.
- 11 listopada – oficjalne obchody 60. rocznicy odzyskania niepodległości przez Polskę w Sejmie PRL i nielegalna manifestacja przy Grobie Nieznanego Żołnierza w Warszawie, a także w Gdańsku, pod pomnikiem Jana III Sobieskiego, z udziałem Ruchu Młodej Polski.
- 14 listopada – pierwsze zebranie konwersatorium „Doświadczenie i Przyszłość”.
- 15 listopada – katastrofa drogowa autobusów koło Żywca, w której zginęło 30 osób.
- 18 listopada – Andrzej Wajda wybrany podczas dwudniowego zjazdu prezesem Stowarzyszenia Filmowców Polskich.
- 24 listopada – prochy Tadeusza Dołęgi-Mostowicza sprowadzono z Ukrainy i pochowano w katakumbach na Powązkach.
- 25 listopada – zainaugurowała działalność Filharmonia Sudecka w Wałbrzychu.
- 27 listopada – premiera filmu Bez znieczulenia.
- 8 grudnia – odbyła się premiera polskiej komedii filmowej Co mi zrobisz jak mnie złapiesz.
- 18 grudnia – na Krakowskim Wawelu odbyło się inauguracyjne posiedzenie Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa.
- 28 grudnia – ukazało się pierwsze wydanie tygodnika Słowo Podlasia.
- 30 grudnia – ks. Franciszek Macharski został nominowany na arcybiskupa, metropolitę krakowskiego.
- 31 grudnia:
- rozpoczęła się zima stulecia, wyróżniająca się nie tylko silnym mrozem, ale także wyjątkowo obfitymi opadami śniegu.
- w Kozienicach oddano do użytku pierwszy w kraju blok energetyczny o mocy 500 MW.
Wydarzenia na świecie[edytuj | edytuj kod]
- 1 stycznia:
- Dania objęła prezydencję w Radzie Unii Europejskiej
- pasażerski Boeing 747 należący do Air India (lot nr 855) spadł do oceanu w pobliżu Bombaju, śmierć poniosło 213 pasażerów i członków załogi.
- 4 stycznia:
- spotkanie prezydenta USA Jimmy’ego Cartera z prezydentem Egiptu Anwarem as-Sadatem, służące przygotowaniom do podpisania traktau pokojowego pomiędzy Egiptem a Izraelem.
- w sfałszowanym zdaniem opozycji referendum w Chile 78% głosujących miało się opowiedzieć za kontynuacją władzy i przeprowadzanych reform przez Augusto Pinocheta.
- 5 stycznia – Bülent Ecevit został po raz trzeci premierem Turcji.
- 6 stycznia – Stany Zjednoczone zwróciły Węgrom Koronę Świętego Stefana, wywiezioną w czasie II wojny światowej.
- 8 stycznia – w irańskim mieście Kom policja zastrzeliła kilkuset demonstrantów.
- 10 stycznia – rozpoczęła się załogowa misja Sojuz 27 na stację orbitalną Salut 6.
- 14 stycznia – w San Francisco odbył się ostatni przed 18-letnim zawieszeniem działalności koncert grupy Sex Pistols.
- 15 stycznia – seryjny morderca Ted Bundy wtargnął w nocy do akademika w Tallahassee (Floryda) i zamordował dwie studentki oraz ciężko zranił dwie kolejne. Tej samej nocy włamał się do domu o 8 przecznic od akademika, gdzie brutalnie zgwałcił i okaleczył kolejną studentkę.
- 19 stycznia – w niemieckim Emden zakończono produkcję VW Garbusa w Europie.
- 20 stycznia – wystrzelono radziecki bezzałogowy statek kosmiczny Progress 1.
- 21 stycznia:
- 66-letni ukraiński były więzień polityczny Oleksa Hirnyk dokonał samospalenia, w proteście przeciwko rusyfikacji Ukraińców, systemowi komunistycznemu i przynależności Ukrainy do ZSRR.
- Leander w Teksasie uzyskał prawa miejskie.
- 24 stycznia – radziecki satelita wojskowy Kosmos 954 z reaktorem jądrowym na pokładzie spadł na rzadko zaludniony obszar w Kanadzie.
- 29 stycznia – Szwecja jako pierwszy kraj na świecie wprowadziła zakaz sprzedaży sprayów zawierających freon uszkadzający powłokę ozonową.
- 30 stycznia – rozstrzelano trzech ormiańskich terrorystów, którzy 8 stycznia 1977 roku dokonali w Moskwie zamachów bombowych na metro i 2 sklepy, w wyniku czego zginęło 7 osób, a 37 zostało rannych.
- 1 lutego – Roman Polański zbiegł z USA w obawie przed procesem o gwałt na nieletniej.
- 4 lutego – Junius Richard Jayewardene został prezydentem Sri Lanki.
- 6 lutego – Ranasinghe Premadasa został premierem Sri Lanki.
- 9 lutego – Kanada wydaliła 13 radzieckich dyplomatów pod zarzutem szpiegostwa.
- 11 lutego:
- Chińska Republika Ludowa zniosła zakaz czytania dzieł Arystotelesa, Szekspira i Dickensa.
- pasażerski Boeing 737-200 należący do Pacific Western Airlines (lot nr 314) rozbił się w Cranbrook (Kolumbia Brytyjska, Kanada), śmierć poniosły 44 osoby spośród 50 znajdujących się na pokładzie samolotu.
- 14 lutego – palestyńscy terroryści zdetonowali bombę podłożoną w autobusie w Jerozolimie; zginęło 2 Izraelczyków, a 35 osób zostało rannych.
- 15 lutego – w mieście Pensacola na Florydzie został aresztowany seryjny morderca Ted Bundy.
- 17 lutego – 12 osób zginęło, a 30 zostało rannych w hotelowej restauracji pod Belfastem, w zamachu bombowym dokonanym przez IRA.
- 19 lutego – na lotnisku w Larnace nieuzgodniona z cypryjskimi władzami interwencja egipskich sił specjalnych, próbujących odbić 11 zakładników przetrzymywanych przez palestyńskich terrorystów, spotkała się z oporem cypryjskich żołnierzy. Spośród 74 egipskich komandosów zginęło 15. Terroryści uwolnili zakładników i zostali ujęci.
- 20 lutego – Leonid Breżniew został odznaczony Orderem Zwycięstwa.
- 22 lutego – Józef Łuszczek został pierwszym polskim narciarskim mistrzem świata, wygrywając bieg na 15 km podczas zawodów w fińskim Lahti.
- 25 lutego – przyjęto hymn Kuwejtu.
- 2 marca – został wystrzelony radziecki statek kosmiczny Sojuz 28 z pierwszym czechosłowackim i zarazem pierwszym spoza USA i ZSRR kosmonautą Vladimírem Remkiem na pokładzie.
- 4 marca – w brazylijskim mieście Belém otwarto Estádio Olímpico do Pará.
- 5 marca – została uchwalona konstytucja ChRL.
- 10 marca:
- zakończyła się misja kosmiczna Sojuz 28.
- dokonano oblotu francuskiego myśliwca Mirage 2000.
- 11 marca – palestyńscy terroryści wysadzili na przedmieściach Tel Awiwu uprowadzony wcześniej autobus. Zginęły 43 osoby (w tym 9 terrorystów), a 72 zostały ranne.
- 12 marca – założenie organizacji Rock in Opposition.
- 14 marca – izraelska armia zajęła południowy Liban (operacja „Litani”).
- 16 marca:
- w centrum Rzymu terroryści z organizacji Czerwone Brygady porwali byłego premiera Włoch Aldo Moro.
- 73 osoby (w tym 39 Polaków) zginęły 130 km na północny wschód od Sofii w katastrofie lecącego do Warszawy bułgarskiego samolotu Tu-134.
- u wybrzeży francuskiej Bretanii zatonął hiszpański tankowiec MT Amoco Cadiz z 223 tys. ton ropy naftowej.
- w polskiej stacji badawczej na Wyspie Króla Jerzego uruchomiono latarnię morską Arctowski.
- 17 marca – prezydent Boliwii Hugo Banzer zerwał stosunki dyplomatyczne z Chile.
- 18 marca – sąd w Lahore skazał na karę śmierci byłego prezydenta i premiera Pakistanu Zulfikara Ali Bhutto.
- 20 marca – Krystyna Chojnowska-Liskiewicz jako pierwsza kobieta opłynęła samotnie jachtem Ziemię.
- 23 marca – do południowego Libanu przybyły pierwsze oddziały ONZ-owskiej misji pokojowej UNIFIL.
- 27 marca – Mohammed Ali al-Habibi został premierem Syrii.
- 1 kwietnia – premiera francuskiego serialu animowanego Był sobie człowiek.
- 2 kwietnia – stacja CBS rozpoczęła emisję serialu Dallas.
- 3 kwietnia:
- norweski podróżnik Thor Heyerdahl spalił w Dżibuti swoją łódź trzcinową Tygrys, protestując w ten sposób przeciwko konfliktom zbrojnym na Bliskim Wschodzie i w rejonie Morza Czerwonego, które utrudniały mu dokończenie kolejnej ekspedycji.
- odbyła się 50. ceremonia wręczenia Oscarów.
- 8 kwietnia – w Berkeley, Kenijczyk Henry Rono ustanowił rekord świata w biegu na 5000 m wynikiem 13.08,4 s.
- 20 kwietnia – południowokoreański Boeing 707 lecący z Paryża do Anchorage na Alasce, który omyłkowo wleciał w radziecką przestrzeń powietrzną, został ostrzelany przez myśliwiec i zmuszony do awaryjnego lądowania. Zginęło 2 z 97 pasażerów.
- 22 kwietnia – w Paryżu odbył się 23. Konkurs Piosenki Eurowizji.
- 26 kwietnia:
- Hans Brunhart został premierem Liechtensteinu.
- palestyński terrorysta wrzucił granat ręczny do autobusu z niemieckimi turystami wracającymi do Jerozolimy z wycieczki po Galilei. Zginęły 2 osoby, a 6 zostało rannych.
- 28 kwietnia – Afganistan: w wyniku komunistycznego przewrotu wojskowego został obalony i zamordowany prezydent Mohammad Daud Chan.
- 1 maja:
- został napisany i wysłany pierwszy spam w Internecie.
- Japończyk Naomi Uemura jako pierwszy zdobył samotnie biegun północny.
- 8 maja – austriacki alpinista Reinhold Messner wraz z Peterem Habelerem zdobyli bez aparatów tlenowych Mount Everest.
- 9 maja – w Rzymie znaleziono zwłoki włoskiego premiera Aldo Moro, uprowadzonego i zamordowanego przez Czerwone Brygady.
- 12 maja – separatyści z prowincji Katanga w ówczesnym Zairze (obecnie Demokratyczna Republika Kongo) zajęli miasto Kolwezi.
- 13 maja – w Seattle, Kenijczyk Henry Rono ustanowił rekord świata w biegu na 3000 m przeszk. wynikiem 8.05,4 s.
- 14 maja – w Mendozie otwarto Stadion Malvinas Argentinas.
- 20 maja – został wystrzelony Pioneer Venus 1, sztuczny satelita Wenus.
- 23 maja:
- Icchak Nawon został prezydentem Izraela.
- w strzelaninie na ówczesnym czechosłowacko-zachodnioniemieckim przejściu granicznym we wsi Pomezí nad Ohří zginęli kierowca uprowadzonego w celu sforsowania granicy autobusu szkolnego i jeden z trzech porywaczy.
- 25 maja – w Nowym Jorku zaginął bez śladu w drodze do szkoły 6-letni Etan Patz.
- 26 maja – w Atlantic City otwarto pierwsze legalne kasyno na wschodzie USA.
- 28 maja – w Erfurcie, Niemka Marita Koch ustanowiła rekord świata w biegu na 200 m wynikiem 22,06 s.
- 1 czerwca – w Argentynie rozpoczęły się XI Mistrzostwa Świata w Piłce Nożnej. W inauguracyjnym meczu Polska zremisowała bezbramkowo z RFN.
- 11 czerwca – Mundial w Argentynie: Alojzy Jarguz jako pierwszy polski sędzia główny poprowadził mecz w finałach mistrzostw świata (Peru-Iran 4:1).
- 15 czerwca – został wystrzelony Sojuz 29, czwarta udana misja załogowa na stację Salut 6.
- 19 czerwca – ukazał się pierwszy komiksowy odcinek (comic strip) przygód Garfielda.
- 22 czerwca – amerykański astronom James Walter Christy odkrył Charona satelitę Plutona.
- 25 czerwca – w finale rozgrywanych w Argentynie piłkarskich mistrzostw świata reprezentacja gospodarzy pokonała po dogrywce Holandię 3:1.
- 29 czerwca – Wietnam został członkiem RWPG.
- 1 lipca – Niemcy objęły prezydencję w Radzie Unii Europejskiej.
- 5 lipca – zakończył się lot statku kosmicznego Sojuz 30 z gen. Mirosławem Hermaszewskim na pokładzie.
- 7 lipca – Wyspy Salomona uzyskały niepodległość (od Wielkiej Brytanii).
- 9 lipca – Alessandro Pertini został prezydentem Włoch.
- 10 lipca – prezydent Mauretanii Moktar uld Daddah został obalony w wyniku wojskowego zamachu stanu.
- 11 lipca – na kempingu w hiszpańskim mieście Alcanar doszło do wybuchu propanu-butanu wyciekającego z uszkodzonej ciężarówki-cysterny; zginęło 217 osób, a ponad 200 zostało rannych.
- 14 lipca – Natan Sharansky (Anatolij Szczaranskij) został skazany za zdradę ZSRR.
- 16 lipca – została założona Partia Socjalistów Katalonii.
- 25 lipca – urodziła się Louise Brown, pierwsze dziecko z zapłodnienia metodą in vitro.
- 30 lipca – na Okinawie zniesiono ruch prawostronny, wprowadzony 1 kwietnia 1945 roku przez amerykańskie władze okupacyjne.
- 8 sierpnia – została wystrzelona amerykańska sonda Pioneer Venus 2.
- 12 sierpnia:
- Chiny i Japonia podpisały w Pekinie traktat o pokoju i przyjaźni.
- wystrzelono sondę International Cometary Explorer.
- 13 sierpnia – 175 osób zginęło w eksplozji bomby w budynku Frontu Wyzwolenia Palestyny w Bejrucie.
- 18 sierpnia – sformowano Straż Wybrzeża Indii.
- 20 sierpnia – w Londynie dwaj palestyńscy terroryści zaatakowali granatami i bronią maszynową autobus z pasażerami izraelskich linii lotniczych El Al, podjeżdżający pod hotel w Londynie. Zginęła stewardesa i jeden z terrorystów zastrzelony przez ochroniarza, a 9 osób zostało rannych.
- 25 sierpnia – w Kaplicy Sykstyńskiej w Watykanie zebrało się konklawe po śmierci Pawła VI.
- 26 sierpnia:
- Albino Luciani został wybrany papieżem i przyjął imię Jana Pawła I.
- rozpoczęła się załogowa misja Sojuz 31 na stację orbitalną Salut-6, z pierwszym niemieckim kosmonautą Sigmundem Jähnem.
- 5 września:
- w rezydencji amerykańskich prezydentów Camp David rozpoczęły się izraelsko-egipskie rozmowy pokojowe między premierem Menachemem Beginem i prezydentem Anwarem Sadatem. W rozmowach brał też udział amerykański prezydent Jimmy Carter.
- papież Jan Paweł I udzielił audiencji metropolicie Leningradu i Nowogrodu Nikodemowi. W trakcie tego pierwszego od 500 lat oficjalnego spotkania wysokiego przedstawiciela rosyjskiej Cerkwi prawosławnej ze zwierzchnikiem kościoła katolickiego Nikodem nagle zasłabł i umarł na rękach papieża.
- 6 września – Park Narodowy Mesa Verde w Kolorado został wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.
- 7 września – śmiertelny w skutkach zamach na bułgarskiego pisarza i dysydenta antykomunistycznego, Georgi Markowa, przeprowadzony przez KGB w Londynie.
- 8 września:
- wojska rządowe dokonały masakry kilkuset demonstrantów w Teheranie (tzw. „Czarny Piątek”); początek rewolucji islamskiej.
- została odkryta kometa 84P/Giclas.
- 14 września – wystrzelono radziecką sondę Wenus Wenera 12.
- 16 września:
- Muhammad Zia ul-Haq został prezydentem Pakistanu.
- wskutek trzęsienia ziemi w irańskim mieście Tabas zginęło 25 tys. osób.
- 18 września – w Camp David w obecności prezydenta Jimmy'ego Cartera premier Menachem Begin i prezydent Anwar as-Sadat podpisali porozumienie pokojowe pomiędzy Izraelem a Egiptem.
- 19 września – Wyspy Salomona zostały członkiem ONZ.
- 20 września – RFN: wizyta delegacji Episkopatu Polski z kardynałami Stefanem Wyszyńskim i Karolem Wojtyłą.
- 25 września – samolot amerykańskich linii lotniczych Pacific Southwest Airlines Boeing 727 zderzył się w powietrzu z Cessną 172, a następnie spadł w pobliżu San Diego w Kalifornii. Zginęły 144 osoby.
- 28 września:
- po 33 dniach pontyfikatu zmarł papież Jan Paweł I.
- w zasadzce KGB nad rzeką Võhandu poległ August Sabbe - ostatni estoński antykomunistyczny partyzant w ówczesnym ZSRR.
- 1 października – Tuvalu ogłosiło niepodległość od Wielkiej Brytanii.
- 3 października – odbyła się uroczystość pogrzebowa Jana Pawła I.
- 13 października – uchwalono konstytucję Suazi.
- 14 października – w Watykanie rozpoczęło się konklawe, które 2 dni później wybrało na papieża metropolitę krakowskiego Karola Wojtyłę.
- 16 października:
- polski kardynał Karol Wojtyła został obrany papieżem i przyjął imię Jan Paweł II.
- polska alpinistka Wanda Rutkiewicz jako trzecia kobieta na świecie oraz pierwsza Europejka i pierwsza osoba z Polski weszła z międzynarodową wyprawą alpinistyczną na Mount Everest.
- w Paryżu agenci tajnej jugosłowiańskiej policji zamordowali chorwackiego pisarza i dziennikarza Bruno Bušicia.
- 21 października – pilotujący awionetkę 20-letni Australijczyk Frederick Valentich zaginął w niewyjaśnionych okolicznościach nad Cieśniną Bassa. Wcześniej informował wieżę kontroli lotów w Melbourne o ściganiu go przez UFO.
- 22 października – w Watykanie odbyła się oficjalna inauguracja pontyfikatu papieża Jana Pawła II.
- 25 października – premiera filmu Halloween.
- 30 października:
- rozpoczęła się wojna ugandyjsko-tanzańska.
- premiera filmu Śmierć na Nilu.
- 31 października – hiszpański parlament uchwalił konstytucję.
- 3 listopada – Dominika uzyskała niepodległość (od Wielkiej Brytanii).
- 15 listopada – Sri Lanka: 183 osoby zginęły w katastrofie islandzkiego samolotu DC-8.
- 18 listopada – Jim Jones i członkowie sekty Świątynia Ludu popełnili w Gujanie (Jonestown) zbiorowe samobójstwo. Zginęło 911 osób w tym 287 dzieci.
- 22 listopada – Carlos Mota Pinto został premierem Portugalii.
- 27 listopada – założono Partię Pracujących Kurdystanu (PKK).
- 4 grudnia – amerykańska sonda Pioneer Venus 1 weszła na orbitę Wenus.
- 6 grudnia – Hiszpanie przyjęli w referendum nową konstytucję.
- 8 grudnia – premiera filmu Łowca jeleni.
- 9 grudnia – próbniki amerykańskiej sondy Pioneer Venus 2 wylądowały na Wenus.
- 12 grudnia – terroryści z Demokratycznego Frontu Wyzwolenia Palestyny dokonali zamachu bombowego na sklep w Kirjat Arba pod Hebronem, zabijając pięciu Izraelczyków.
- 16 grudnia:
- Chiny i USA poinformowały o nawiązaniu stosunków dyplomatycznych z dniem 1 stycznia 1979 roku.
- 106 osób zginęło w zderzeniu pociągów w Lujiang (Chiny).
- 18 grudnia:
- Dominika została członkiem ONZ.
- powstała serbska Specjalna Jednostka Antyterrorystyczna (SAJ).
- 21 grudnia:
- radziecka sonda Wenera 12 wylądowała na Wenus.
- ustanowiono flagę Grecji.
- 22 grudnia – ukraiński seryjny morderca Andriej Czikatiło zabił swoją pierwszą ofiarę.
- 23 grudnia – 108 osób zginęło u wybrzeży Sycylii w katastrofie należącego do linii Alitalia samolotu DC-9.
- 25 grudnia:
- lądownik radzieckiej sondy kosmicznej Wenera 11 osiągnął powierzchnię Wenus.
- wietnamska armia wkroczyła do Kambodży, wspierając powstanie przeciwko Czerwonym Khmerom.
- 26 grudnia – wystartował pierwszy Rajd Paryż-Dakar.
- 27 grudnia:
- król Juan Carlos podpisał pierwszą demokratyczną Konstytucję Hiszpanii.
- Rabah Bitat został prezydentem Algierii.
- 31 grudnia – w Ust-Szczugor (ZSRR) odnotowano temperaturę -58,1 °C (najniższa temperatura w Europie).
- Komunistyczny zamach stanu na Grenadzie; jednym ze skutków był nagły zwrot w polityce zagranicznej (współpraca z ZSRR i krajami bloku wschodniego).
- Rada Generalna powołała pierwszy rząd Andory z premierem na czele (skład: 4÷6 radców).
- Tygrysy znalazły się na liście gatunków zagrożonych.
Urodzili się[edytuj | edytuj kod]
- 8 stycznia – Borys Awruch, izraelski szachista pochodzenia kazachskiego, arcymistrz
- 22 stycznia – Ryan Millar, amerykański siatkarz, mistrz olimpijski z Pekinu
- 25 stycznia – Agata Zubel, polska kompozytorka, śpiewaczka i pedagog
- 27 stycznia – Małgorzata Chomycz-Śmigielska, polska polityk
- 28 stycznia
- Vanessa Villela, meksykańska aktorka
- Gianluigi Buffon, bramkarz reprezentacji Włoch
- 29 stycznia – Martin Schmitt, niemiecki skoczek narciarski
- 30 stycznia
- Marta Michna, polska szachistka
- Hiroshi Satō, japoński curler
- 2 lutego – Bárbara Mori, urugwajska aktorka filmowa i telewizyjna
- 12 lutego:
- Marta Cugier, wokalistka zespołu Lombard
- Bogdan Muntean, rumuński rugbysta i trener
- 13 lutego – Mini Anden, szwedzka modelka, aktorka
- 18 lutego
- Krystyna Beniger, polska curlerka
- Josip Šimunić, chorwacki piłkarz
- 20 lutego – Łukasz Zbonikowski, polski polityk
- 11 marca
- Borys Budka, polski polityk
- Didier Drogba, piłkarz z Wybrzeża Kości Słoniowej
- 12 marca – Marta Wiśniewska, pseudonim Mandaryna, polska wokalistka i tancerka
- 18 marca – Piotr Łuszcz, pseudonim Magik, polski muzyk hip-hopowy, członek zespołów Kaliber 44 i Paktofonika (zm. 2000)
- 19 marca – Bartek Waglewski, pseudonim Fisz, polski muzyk hip-hopowy
- 25 marca – Bartosz Król, polski wokalista zespołu Mafia
- 30 marca – Mariusz Kamiński, polski polityk
- 1 kwietnia – Antonio de Nigris, meksykański piłkarz (zm. 2009)
- 3 kwietnia – Jakub Kawalec, wokalista polskiego zespołu Happysad
- 6 kwietnia – Akiko Sekiwa, japońska curlerka
- 12 kwietnia – Guy Berryman, basista grupy Coldplay
- 13 kwietnia – Carles Puyol, hiszpański piłkarz, kapitan klubu FC Barcelona
- 16 kwietnia – Iwan Urgant, rosyjski aktor, prezenter telewizyjny, prowadzący Eurowizji 2009
- 17 kwietnia – David Murdoch, szkocki curler
- 27 kwietnia – Łukasz Płoszajski, polski aktor
- 5 maja – Piotr Rogucki, wokalista zespołu Coma
- 11 maja
- Laetitia Casta, francuska modelka i aktorka
- Perttu Kivilaakso, fiński muzyk, wiolonczelista zespołu Apocalyptica
- Gonçalo Malheiro, portugalski rugbysta
- 12 maja
- Jason Biggs, amerykański aktor
- Tomasz Glazik, polski muzyk jazzowy, saksofonista
- 13 maja – Maciej Rock, polski prezenter telewizyjny, dziennikarz, prowadzący program Idol
- 15 maja – Krzysztof Ignaczak – siatkarz, reprezentant Polski, gra na pozycji libero
- 20 maja – Karol Okrasa, polski kucharz
- 21 maja – Brendan Williams, australijski rugbysta
- 23 maja – Florian Raudaschl, austriacki żeglarz, olimpijczyk
- 26 maja – Miroslav Barčík, słowacki piłkarz
- 27 maja – Joanna Koroniewska, polska aktorka
- 7 czerwca
- Sylwia Gliwa, polska aktorka
- Adrienne Frantz, amerykańska aktorka
- 9 czerwca
- Miroslav Klose, niemiecki piłkarz polskiego pochodzenia
- Matthew Bellamy, angielski muzyk, wokalista zespołu Muse
- 11 czerwca – Joshua Jackson, amerykański aktor
- 17 czerwca – Odeta Moro, polska dziennikarka
- 18 czerwca – Wojciech Tremiszewski, polski aktor
- 19 czerwca – Garfield, popularny bohater komiksu Jima Davisa
- 20 czerwca
- Frank Lampard, angielski piłkarz
- Wojciech Serafin, polski siatkarz
- 24 czerwca
- Juan Román Riquelme, argentyński piłkarz
- Luis Javier García Sanz, hiszpański piłkarz narodowości katalońskiej
- 27 czerwca – Yasuhiro Shibata, japoński skoczek narciarski
- 5 lipca – Andreas Johansson, szwedzki piłkarz
- 6 lipca – António Aguilar, portugalski rugbysta
- 8 lipca – Robert Burneika, kulturysta, znany również jako "Hardkorowy Koksu"
- 12 lipca
- Grzegorz Szymański, siatkarz, reprezentant Polski.
- Michelle Rodríguez, amerykańska aktorka
- 23 lipca – Heather Moyse, kanadyjska sportsmenka
- 25 lipca – Louise Brown, pierwsze na świecie dziecko z próbówki spłodzone metodą in vitro
- 31 lipca – Will Champion, perkusista grupy Coldplay
- 8 sierpnia – Piotr Cieśliński, polski polityk
- 14 sierpnia – Artur Cieciórski, polski tancerz, znany z udziału w programie „you can dance – po prostu tańcz!”
- 18 sierpnia – Frederico Sousa, portugalski rugbysta
- 22 sierpnia – Jeff Stinco, kanadyjski gitarzysta zespołu Simple Plan
- 23 sierpnia – Kobe Bryant, amerykański koszykarz
- 28 sierpnia – Izumi Yamada, japońska skoczkini narciarska
- 4 września – Borys Szyc, polski aktor
- 13 września – Dżarglyn Erdentülchüür, mongolski biegacz narciarski, olimpijczyk
- 15 września – Mahonri Schwalger, samoański rugbysta
- 16 września – Piotr Gacek, polski siatkarz, reprezentant Polski
- 22 września – Harry Kewell, australijski piłkarz
- 30 września – Małgorzata Glinka, polska siatkarka, reprezentantka Polski
- 2 października – Ayumi Hamasaki, japońska piosenkarka
- 15 października – Paulina Chylewska, polska dziennikarka
- 19 października – Henri Sorvali, fiński muzyk metalowy
- 4 listopada – Miha Valič, słoweński alpinista, zdobywca 82. alpejskich szczytów w jednym sezonie (zm. 2008)
- 12 listopada – Marcin Marten, pseud. Abradab, polski raper członek zespołu Kaliber 44
- 16 listopada – Yasuhiko Ōta, japoński skoczek narciarski
- 17 listopada – Sebastian Salbert, pseud. Rahim, polski raper
- 22 listopada – Magdalena Grzybowska, polska tenisistka
- 25 listopada
- Ayumi Ogasawara, japońska curlerka
- Mikko Ronkainen, fiński narciarz dowolny
- 2 grudnia
- Nelly Furtado, kanadyjska piosenkarka
- Christopher Wolstenholme, basista brytyjskiego zespołu Muse
- 3 grudnia – Jakub Rutnicki, polski polityk
- 8 grudnia – Tomasz Minkiewicz, polski rysownik i scenarzysta komiksowy
- 10 grudnia – Daniel Pliński, polski siatkarz, reprezentant Polski
- 12 grudnia – Joanna Liszowska, polska aktorka
- 16 grudnia
- Angelika Fojtuch, polska artystka, performerka
- John Morris, kanadyjski curler
- 18 grudnia
- Anna Powierza, polska aktorka
- Katie Holmes, amerykańska aktorka
- 20 grudnia – Amanda Swisten, amerykańska modelka i aktorka
- 22 grudnia – Emmanuel Olisadebe, polski piłkarz
- 26 grudnia – Anna Przybylska, polska aktorka (zm. 2014)
- 27 grudnia:
- Grzegorz Arabas, polski koszykarz
- Michał Stachyra, polski autor i wydawca gier
- 28 grudnia – Dominika Figurska, polska aktorka
Zmarli[edytuj | edytuj kod]
- 11 stycznia – Ibn e Insha, pakistański poeta (ur. 1927)
- 15 stycznia – Teofil Ociepka, polski malarz prymitywista (ur. 1891)
- 16 stycznia – Heaton Wrenn, amerykański sportowiec i prawnik, medalista olimpijski (ur. 1900)
- 29 stycznia – Stanisław Dygat, polski pisarz i felietonista (ur. 1914)
- 4 lutego – Olle Åkerlund, szwedzki żeglarz, medalista olimpijski (ur. 1911)
- 11 lutego – Harry Martinson, szwedzki pisarz, poeta, dramaturg i malarz, laureat literackiej Nagrody Nobla (ur. 1904)
- 12 lutego – Wiesław Dymny, polski aktor, scenarzysta filmowy, poeta, prozaik, plastyk i satyryk (ur. 1936)
- 11 marca – Norman Slater, amerykański sportowiec, medalista olimpijski (ur. 1894)
- 12 marca – John Cazale, amerykański aktor (ur. 1935)
- 15 marca – Aleksander Kamiński, polski pisarz (ur. 1903)
- 23 marca – Tadeusz Romer, polski dyplomata i polityk (ur. 1894)
- 13 kwietnia – Wojciech Łukaszewski, polski kompozytor, pedagog i krytyk muzyczny (ur. 1936)
- 16 kwietnia – Lucius Clay, amerykański generał (ur. 1897)
- 28 kwietnia
- Witold Zechenter, polski poeta, prozaik, publicysta (ur. 1904)
- Mohammad Daud Chan, afgański polityk, prezydent Afganistanu (ur. 1909)
- 9 maja – Aldo Moro, włoski polityk, prawnik (ur. 1916)
- 23 maja – Bertram Blank, niemiecki polityk (ur. 1930)
- 26 maja – Tamara Karsawina, rosyjska tancerka (ur. 1885)
- 22 czerwca – Otto Oktavián Krejčí, słowacki przewodnik i ratownik tatrzański (ur. 1908)
- 7 czerwca – Ronald Norrish, brytyjski chemik, noblista (ur. 1897)
- 10 lipca – Joe Davis, snookerzysta angielski, 15-krotny mistrz świata (ur. 1901)
- 29 lipca – Andrzej Bogucki, polski aktor (ur. 1904)
- 6 sierpnia – Paweł VI, papież (ur. 1897)
- 22 sierpnia – Ignazio Silone, włoski pisarz (ur. 1900)
- 9 września – Jack Warner, przedsiębiorca amerykański, współzałożyciel wytwórni filmowej Warner Bros. (ur. 1892)
- 17 września – Hermine Müller, wybitna alpinistka niemiecka (ur. 1938)
- 26 września – Jan Parandowski, polski pisarz (ur. 1895)
- 28 września – Jan Paweł I, właśc. Albino Luciani, papież (ur. 1912)
- 4 października – Konstanty Stecki, polski botanik (ur. 1885)
- 9 października – Jacques Brel, belgijski bard, kompozytor, piosenkarz i aktor (ur. 1929)
- 14 października – Bolesław Filipiak, kardynał, dziekan Roty Rzymskiej (ur. 1901)
- 17 października – Jean Améry, pisarz, autor Poza winą i karą (ur. 1912)
- 20 października – Bernhard Karlgren, szwedzki sinolog i lingwista, pionier sinologii porównawczej (ur. 1889)
- 27 października – Robert Giertsen, norweski żeglarz, medalista olimpijski (ur. 1894)
- 2 listopada – Vojtech Stašík, słowacki malarz i rysownik (ur. 1915)
- 11 listopada – Helena Boguszewska, polska pisarka (ur. 1886)
- 12 listopada – Tadeusz Fijewski, polski aktor (ur. 1911)
- 17 listopada – Milič Blahout, czeski taternik, przewodnik tatrzański i ratownik górski (ur. 1930)
- 18 listopada – Luba Kowieńska, polska działaczka komunistyczna (ur. 1901)
- 19 listopada – Hayden C. Covington, amerykański radca prawny Towarzystwa Strażnica Świadków Jehowy (ur. 1911)
- 20 listopada – Jens August Schade, duński poeta i prozaik (ur. 1903)
- 21 listopada – Ryszard Otello, polski duchowny luterański, historyk (ur. 1951)
- 13 grudnia – Robert Alt, niemiecki pedagog (ur. 1905)
-
- Florimond Cornellie, belgijski żeglarz, medalista olimpijski (ur. 1894)
Zdarzenia astronomiczne[edytuj | edytuj kod]
Nagrody Nobla[edytuj | edytuj kod]
- z fizyki – Piotr Kapica, Arno Allan Penzias, Robert Woodrow Wilson
- z chemii – Peter D. Mitchell
- z medycyny – Werner Arber, Daniel Nathans, Hamilton O. Smith
- z literatury – Isaac Bashevis Singer
- nagroda pokojowa – Anwar as-Sadat, Menachem Begin
- z ekonomii – Herbert Simon
Zobacz też[edytuj | edytuj kod]
- 51. ceremonia wręczenia Oscarów
- Olimpiada szachowa 1978
- 1978 w filmie
- 1978 w muzyce
- 1978 w literaturze
- 1978 w informatyce
Święta ruchome[edytuj | edytuj kod]
- Tłusty czwartek: 2 lutego
- Ostatki: 7 lutego
- Popielec: 8 lutego
- Niedziela Palmowa: 19 marca
- Pamiątka śmierci Jezusa Chrystusa: 23 marca
- Wielki Czwartek: 23 marca
- Wielki Piątek: 24 marca
- Wielka Sobota: 25 marca
- Wielkanoc: 26 marca
- Poniedziałek wielkanocny: 27 marca
- Wniebowstąpienie Pańskie: 4 maja
- Zesłanie Ducha Świętego: 14 maja
- Boże Ciało: 25 maja